Wiadomości ogólne Spośród różnych gatunków zwierząt dostarczających człowie­kowi szlachetnych futer zainteresowanie hodowców zwróciły na siebie, obok drapieżnych (lisy, piesaki, jenoty, norki, sobole, kuny, szopy), również niektóre gryzonie. Wśród nich na uwagę zasługują zwłaszcza nutrie i piżmaki. Obecnie lista hodowanych gryzoni wzbogaciła się o dwa dalsze gatunki, tj. bobry i szyn­szyle. Pomimo pewnego zewnętrznego podobieństwa nutria należy do zupełnie innej rodziny niż bóbr i niż piżmak, dalekie też jest jej pokrewieństwo z myszowatymi. Zoologowie rozróżniają trzy pod-gatunki nutrii, a mianowicie: 1) Myocastor coypus Mol., 2) Myocastor coypus santacruzae Hollister i 3) Myocastor coypus bonariensis Regger. Zamieszkują one różne terytoria, różnią się też wielkością i proporcjami ciała. Nutrie są roślinożerne. Na paszę dla nich wykorzystujemy, obok pro­dukowanych masowo korzeni i kłębów roślin okopowych, także soczyste rośliny wodne, a zwłaszcza kłącza i korzenie trzciny, sitowia lub pałki wodnej nie mające dotąd w gospodarstwie rolnym zastosowania jako pasza. Nutrie mnożą się szybko i dobrze wychowują swoje młode. Na wol­ności rozmnażają się w różnych porach roku. W wyjątkowo sprzyjających warunkach mogą one dawać nawet trzy mioty w ciągu 13 miesięcy, a w każdym miocie po 5—6 młodych. W szerokiej praktyce hodowca nie może jednak przewidywać więcej niż średnio dwa mioty w roku od jednej samicy hodowlanej i 6—8 odchowanych młodych łącznie z obu miotów. Nutria należy do zwierząt stosunkowo dużych. Długość tułowia do­chodzi u niej do 50 cm, długość ogona do 30 cm. Waga żywa dorosłej nutrii wynosi 6—7 kg. Wiele jednak sztuk, zwłaszcza samców, przekracza dość znacznie tę przeciętną, a niektóre samce osiągają nawet do 12 kg wagi żywej. Bardzo charakterystyczna jest ogólna budowa nutrii. Głowa jej jest duża, z boków lekko spłaszczona, zakończona ściętym pyszczkiem. Krótka, gruba szyja łączy głowę z ciężkim, krępym tułowiem. Ogon nutrii jest długi, pokryty łuskowatą skórą. Nogi są krótkie, palce przednich nóg ruchliwe i chwytne. Zwierzę posługuje się nimi przy chwytaniu i spoży­waniu pokarmów, a zwłaszcza przytrzymuje podczas jedzenia łodygi, liście, źdźbła traw, buraki itp. Tylne nogi nutrii są trochę dłuższe od przednich, palce ich, spięte błoną pływną, zaopatrzone są w mocne i ostre pazurki. Sieczne zęby nutrii są duże i szerokie. Są one zabarwione od strony warg na mahoniowy lub czerwonopomarańczowy kolor. Zabarwienie sie­kaczy nutrii ciemnieje u zwierząt starszych. U zwierząt chorych siekacze są bledsze. Nozdrza i wargi nutrii porasta krótka, biała, delikatna sierść. Gęsto rozrzucone na wargach sztywne włosy dotykowe tworzą tzw. wąsy. Całe ciało nutrii porasta gęsta, mieszana okrywa szerstna. Ich miękki, popielatosiwy lub niebieskawoszary puch jest przerośnięty licznymi szor­stkimi włosami ościstymi, długości ok. 5 cm. Barwa włosów ościstych, tworzących zewnętrzną okrywę nutrii, bywa brązowa, kasztanowata lub siwa. Przy użytkowaniu futerek nutrii nie mają one jednak praktycznego znaczenia. Podczas wyprawy usuwa się bowiem te włosy, pozostawiając na futerku tylko sam puch. Futerko nutrii oceniamy przeto na podstawie jakości, gęstości i barwy ich podszycia. Puch nutrii jest zawsze na brzuchu gęściejszy i piękniej ubarwiony niż na grzbiecie. Utrzymuje on w sobie powietrze i, dzięki temu, chroni zwierzę w czasie pływania przed zamo­czeniem i przeziębieniem brzucha. Dlatego też nutria może bez szkody dla zdrowia długo przebywać w bardzo nawet zimnej wodzie; ostre i dłu­gotrwałe mrozy natomiast są dla tych zwierząt przykre, a nawet szko­dliwe. Łatwo odmrażają one łapy i ogony, które są u nutrii regulatorami ciepłoty całego organizmu. Podobnie jak większość ssaków wodnych nutrie linieją stopniowo przez cały rok. Latem jednak linienie przebiega u nich szybciej niż zimą. Futerko nutrii w czasie ciepłych miesięcy letnich rzednie i, w związku z tym, jest mniej cenne niż zimą. Nutria zarówno pod względem sposobu życia, jak i budowy odznacza się szeregiem cech odróżniających ją od ogółu pokrewnych zwierząt. Jedną z takich cech jest sposób odżywiania się. Nutrie często pobierają pokarm pod wodą, zjadając np. dolne, soczyste części trzcin i pałki wodnej. Aby woda nie zalewała im przy otwieraniu pyszczka górnych odcinków dróg oddechowych i przewodu pokarmowego, tj. gardzieli, tchawicy i przełyku, w ich jamie gębowej znajduje się owłosiony fałd skóry, wchodzący za siekaczami do jej wnętrza i dzielący ją w razie potrzeby na dwie niełą-czące się ze sobą części. Po otwarciu pyszczka nutrii osobliwe wrażenie sprawia przeto widoczna część wnętrza jamy gębowej porośniętej gęstą, krótką sierścią. Nutrie wypróżniają się najczęściej w wodzie. Tylko zupełnie młody przychówek lub sztuki chore zanieczyszczają gniazda odchodami. Przy wydalaniu moczu nutria przyjmuje często charakterystyczną, dość za­bawną pozycję, unosząc silnie ku górze tylną część ciała. Wiele osobliwości możemy też zauważyć w rozpłodzie nutrii i w bu­dowie ich organów płciowych. Narządy zmysłów u nutrii są dobrze rozwinięte. Pomimo tego, że mał­żowiny uszne na głowie są małe i nieruchome, nutria ma doskonały słuch. Świadczą o tym silnie rozwinięte bębenki uszu. W związku z dobrym rozwojem słuchu, nutrie chętnie wydają różne dźwięki i porozumiewają się głosem. Nutrie mają również dobry wzrok, są jednak dalekowidzami. Są to zwierzęta prowadzące dzienny tryb życia. Na swobodzie — najbardziej ruchliwe są o świcie i wieczorem; w tych porach dnia dużo pływają lub biegają po lądzie w poszukiwaniu karmy. W południe, zwłaszcza w okresie upałów, odpoczywają. Najczęściej przesiadują one w tym czasie zanu­rzone do połowy boków w płytkiej, nagrzanej słońcem wodzie. W nocy kryją się w swych gniazdach i śpią.